پہلا صفہ

پنجابی وکیپیڈیا اُتے جی آیاں نوں

جمعرات ، 4 اپریل 2019 ء
28 رجب 1440 ہجری

کل آرٹیکل: 47,690

سارے صفحے

ا

ب

بھ

پ

پھ

ت

تھ

ٹ

ٹھ

ث

ج

جھ

چ

چھ

ح

خ

د

دھ

ڈ

ڈھ

ذ

ر

ڑ

ز

ژ

س

ش

ص

ض

ط

ظ

ع

غ

ف

ق

ک

کھ

گ

گھ

ل

م

ن

ݨ

و

ھ

ء

ی

ے

پنجابی رہتل ·

شخصیتاں ·

وکیپیڈیا ·

جغرافیہ ·

سائنس ·

ٹیکنالوجی·

تریخ ·

تارہ پڑھت·

ایشیاء ·

کیمسٹری·

مذہب ·

آرٹ

چونواں مضمون

قازان اپنے عروج ویلے

خانان قازان جاں قازان خانیت (تاتاری بولی تے ترکی بولی چ: قازان خانلیغی ؛ روسی بولی چ : کازانسکوئے خانستوا) گھبلے زمانےآں دی اک تاتاری ریاست سی جہڑی ایتھے واقع پرانی ریاست وولگا بلغاریہ دے علاقےآں تے 1438ء توں 1552ء تک موجود رہی ۔ اس خانان دے علاقے اج دے روس دیاں ریاستاں تاتارستان ، ماری ایل ، چوواشیا ، موردوویا دے سارے تے ادمرتیا تے باشکیرستان (باشکوتوستان) دے کجھ حصےآں تے مشتمل سن ۔ اسدا راجگڑھ قازان شہر سی ۔

غیاث الدین خان نے طلائی اردو دیاں مشکلاں تے مسئلےآں توں فیدہ چکدے ہوئے 1420ء دے دہاکے چ خود نوں قازان الس آزاد حکمران بنا ليا ۔ نتیجے چ طلائی اردو دے سابق خان الغ محمد نے قازان اتے مل مار لیا تے طلائی اردو سلطنت نوں توڑدے ہوئےآں ، اپنی خود دی وکھری قازان خانیت قائم کر لئی ۔

خانان قازان دے علاقے ، مسلمان بلغاراں دی آبادی دے علاقے بلغار ، چوکاتاو ، قازان تے قاشان راجواڑا تے دوجے علاقے جہڑے وولگا بلغاریہ نال تعلق رکھدے سن تے مشتمل سن ۔ دریائے وولگا ، دریائے کاما تے دریائے وئیاتکا خانان دے تن وڈے دریا تے آبی تجارتی رستے سن ۔ آبادی اکثریت قازان تاتار (مسلمان بلغار جنہاں نے تاتاری بولی اپنا لئی سی) سی ۔ اینہاں دی شناخت تاتاراں تک محدود نئیں سی ، بوہت سارے اپنے آپ نوں صرف مسلمان یاں "قازان دے لوک " دی شناخت دیندے سن ۔ خانان دا ریاستی مذہت اسلام سی ۔۔۔۔۔

سارا پڑھن لئی ایتھے کلک کرو۔۔۔

اج کل دیاں خبراں

15 مارچ، نیوزی لینڈ دے شہر کرائسٹ چرچ وچ مسجد النور (تصویر) تے لِن ووڈ اسلامک سینٹر اُتے دہشت گرد حملے وچ 50 افراد ہلاک تے 50 زخمی ہوئے۔

27 فروری، محمدو بوحاری دوبارہ نائیجیریا دے صدر منتخب ہوگئے۔

26 فروری، بھارت نے بالاکوٹ، پاکستان وچ اک فضائی حملہ کیتا۔

16-17 فروری، پاکستان دے صوبہ بلوچستان دے مختلف علاقیاں وچ سیکیورٹی فورسز اُتے حملیاں وچ 10 اہلکار ہلاک تے پنج زخمی ہو گئے۔

14 فروری، بھارت دے زیر انتظام کشمیر وچ پلوامہ دے نزدیک اک خود کش حملے وچ 40 سیکورٹی اہلکار ہلاک ہوگئے۔

پنجابی بولی

پنجابی پاکستان چ بولن چ پہلے نمبر تے اے۔

پنجابی برطانیہ چ بولن چ انگریزی مگروں دوجے نمبر تے اے۔

پنجابی دکھنی ایشیاء چ بولن چ ہندی، بنگالی مگروں تیجے نمبر تے اے۔

پنجابی کینیڈا چ بولن چ چوتھے نمبر تے اے۔

پنجابی بولن والیاں دا سب توں وڈا شہر لہور اے۔

پنجابی چ سب توں بوہتی چھپن والی کتاب میلہ اکھیاں دا اے۔

پنجابی دا پہلا وڈا انسائیکلوپیڈیا پنجابی وکیپیڈیا اے۔

دنیا دی سبتوں پہلی گرائمر اشٹادھیایی پنجاب وچ لکھی گئی ۔

پنجابی دا سبتوں پہلا اخبار ہندو پرکاش 1873 وچ امرتسر توں شروع ہویا ۔

شاہمکھی لپی وچ سبتوں پہلا اخبار امرت پترکا 1896 وچ جاری ہویا۔

تسیں جاندے او

...جے محمدﷺ دنیا دا سبھ توں ودھ ورتیا جان والا ناں اے۔

… جے فرڈیننڈ میگلان نے پہلی بار کرہ ارض دا بحری چکر مکمل کرن دی کوشش کیتی، پر اوہ فلپائن دے لاگے مر گیا تاں اس دے جہاز اُپر موجود اک دوسرے مہم جو خوان سباسٹین ایلکانو نے اس بیڑے دی اگوائی کیتی تے اینج اوہ پہلا شخص بن گیا جس دی سرکردگی چ انسان نے زمین دے دوالے پہلا بحری سفر مکمل کیتا۔

۔۔۔جے سکندر یونانی پنجاب توں سب توں سوہنی سغات را طوطا لے کے گیا سی؟

۔۔۔جے مکھی چڑی دنیا دا سب توں نکا پنچھی اے؟

۔۔۔جے ایرخ ہارٹمان اک جرمن پائلٹ نے سب توں ود ہوائی جہاڑ ڈیگے ؟

۔۔۔ جے سب توں وڈی اسلامی سلطنت ہشام بن عبدالملک (691 - 743) اموی خلیفہ دے ویلے سی ؟

۔۔۔ جے ریفلیزیا سب توں وڈا پھل اے ؟

۔۔۔جے اسمان تے رات نوں چن مگروں سب توں ود لشکن والی شے وینس پاندھی اے؟

۔۔۔ جے میرانجانی ضلع ایبٹ آباد دا سب توں اچا پہاڑ اے؟

...جے ہمنگ برڈ پچھلے پاسے وی اُڈ سکدا اے۔

...جے بدل دن دے مقابلے رات نوں زیادہ اچے اُڈدے ہن

...جے انگریزی بولی دا سبھ تو پرانا شبد town اے۔

...جے عورتاں دے دل دی دھڑکن مرداں دی دھڑکن نالوں زیادہ ہندی اے۔

...جے انگریزی دے شبد 'assassination' اتے 'bump' ولیئم شیکسپیئر دی دین ہن۔

...جے پہلی انگریزی دی ڈکشنری 1755 وچ لکھی گ‏ی سی۔

...جے انتونوف An-225 دنیا دا سبھ تو وڈا مال بردار ہوائی جہاز اے۔

...جے ہگھیس ایچ-4 , سبھ توں وڈا ہوائی جہاز صرف اک وار ہی اُڈیا سی۔

...جے جمیکا وچّ 120 دریا ہن۔

...جے انسانی دل اک دن وچّ 1,00,000 وار دھڑکدا اے۔

...جے انسان دے خون دی اک بوند وچّ 250 ارب سیل(خلیئے) ہندے ہن۔

...جے Dreamt انگریزی دا اکو-اک شبد ہے، جو 'mt' نال ختم ہندا اے۔

...جے چوہا، اوٹھ توں وی زیادہ دیر پانی بناں رہِ سکدا اے۔

...جے ساڈے دماغ دا کھبا حصہ ساڈے جسم دے سجے حصے نوں، اتے دماغ دا سجا حصہ جسم دے کھبے حصے نوں کنٹرول کردا اے۔

...جے اٹلی دے قومی جھنڈے دا ڈزائن نپولیئن نے تیار کیتا سی۔

ویکیپیڈیا دا حصہ بنو!

ویکیپیڈیا اک آزاد انسائیکلوپیڈیا اے جہڑا وکھ وکھ بولیاں چ اے تے جس چ اسیں سارے رل مل کے لکھدے آں تے رل مل کے اسنون سنواردے آں ۔ منصوبۂ ویکیپیڈیا دی شروعات جنوری 2001 چ ہوئی، جدونکہ پنجابی ویکیپیڈیا دا مڈھ اکتوبر 2008 نوں انکیوبیٹر وچ رکھیا تے اج 13 اگست 2009 نوں اینوں نارمل کر دتا گیا۔۔ فی الحال اس ویکیپیڈیا چ پنجابی دے 47,690 لیکھ موجود نیں۔

اج دا شبد

0

عام طور اتے پنجابی چ: انگریزی لفظ انٹرنیشنل لئی بین الاقوامی ورتیا جاندا اے
پر پنجابی چ :انٹرنیشنل لئیقومانتری لفظ اے جسنوں ورتن دی لوڑ اے
ایہ لفظ: قومانتریقوم+انتری(انتر مطلب وچکار) نال مل کے بنیا اے۔
اس لفظ نوں ورتیا چاہدا اے۔

اج دی گل

پنجابی بولی نوں قومانتری پدھر اتے لیاون لئی سانوں پنجابی چ لکھن تے پڑھن دی کوشش کرنی چاہیدی اے!

سہ ماہی منصوبہ

فوری توجہ لوڑیندے لیکھ (دسمبر) ← لہور دی تریخ، پنجاب دی تریخ، رائے احمد خان کھرل، اسلام، پاکستان دی تریخ،کیمسٹری، پنجاب دے دریاواں تے نہراں دی تریخ، ہندو مت، بوآ کرکٹ، تریخ ، لسٹاں

نامزدگی: چنویں لیکھ (چنویں لسٹ) · ودھیا لیکھ ·

ویکیپیڈیا ورتن والے

ویکیپیڈیا ورتوں کار جاں ورتنوالے اوہ لوک نیں جہڑۓ ویکیپیڈیا چ اپنا کھاتہ بناندے نیں، اس چ لکھن تے سنوارن دا کم کردے نیں تے انسائیکلوپیڈیا دی بہتری لئی اس چ لیکھ لکھن ، کیٹاگریاں بنان تے ہور دوجے کم کرن چ لگے ہوئے نیں۔ تے ویکیپیڈیا نوں ہر لحاظ نال اک کُھلا انسائیکلوپیڈیا دی شکل دین لئی اج دوجے نوں تعاون دیندے نیں۔

پنجابی ویکیپیڈیا ورتن والےآں دی گنتی ہن تک 22,933 ہوچکی اے۔ پر اینہاں چوں اک گھٹ گنتی ای مستقل پابندی نال اس منصوبہ چ شریک اے۔ اس توں وکھ غیر اندراج ہوئے ویکیپیڈیا ورتن والےآں دی اک وڈی گنتی اے جو اس منصوبہ چ کدی کدی شریک ہندی اے۔

اج دا دن

اج: جمعرات، 4 اپریل 2019 عیسوی بمطابق 28 رجب 1440 ہجری (UTC)

1814 – نپولیئن نے فرانس دے بادشاہ دا عہدہ تیاگ کے اپنے پتر نوں بادشاہ بنایا۔

1818 – امریکہ نے اپنا قومی جھنڈا بنایا۔ اس وچ 13 لال اتے چٹیاں پٹیاں اتے 20 تارے رکھے گئے۔

1858 – جھانسی دی رانی رانی لکشمی بائی دا ہیؤز روس دی اگوائی والی برطانوی فوج نال بھیانک لڑائی توں بعد اوہ جھانسی توں کالپی گئی اتے اس توں بعد گوالیار ولّ چلی گئی۔

1905 – کانگڑا، ہماچل پردیش وچ بھیانک بھوچال نال 3 لکھ 70 ہزار لوک مارے گئے۔

1914 – کاماگاٹامارو برتانت دا جہاز ہانگ کانگ توں کینیڈا واسطے روانہ ہویا۔

1918 – یورپی دیس نیدرلینڈ دے راجگڑھ ایمسٹرڈیم وچ کھان نوں لے کے دنگا بھڑکیا۔

1920 – عرب دیساں نے یروشلم وچ یہودیاں اُتے حملہ کیتا۔

1921 – ساکہ ننکانہ صاحب دے شہیداں دی یاد وچ سکھاں روس جتائا۔

1946 – ماسٹر تارا سنگھ اتے محمد علی جناح وچکار دلی وچ ملاقات۔

1941 – جرمنی دی فوج نے لیبیا دے دوجے سبھ توں وڈے شہر بن غازی نوں جتیا۔

1944 – برطانوی فوج نے افریقی دیس ایتھوپیا دے راجگڑھ عدیس ابابا اُتے قبضہ کیتا۔

1949 – اسرائیل اتے اردن نے جنگ بندی سمجھوتے اُتے دستخط کیتے۔

1949 – 12 ملکاں نے اکٹھے ہو کے نارتھ ایٹلینٹک ٹریٹی آرگینائیزیشن جاں نیٹو قایم کرن دے عہدنامے اُتے دستخط کیتے۔

1955 – برطانوی سرکار دے عراق نال فوج معاہدے اُتے دستخط۔

1960 – سافریقی دیس سینیگال نے فرانس توں آزادی حاصل کیتی۔

1967 – ویتنام نے امریکہ دا 500واں جہاز تباہ کیتا۔

1968 – ناسا نے اپنے خلائی جہاز اپالو نوں لانچ کیتا۔

جم

1889 – بھارتی صحافی، شاعر اتے ڈرامہ نگار مکھنلال چترویدی دا جنم ہویا۔

1962 – بھارتی سماج سیوی اتے سیاستدان کیلاشو دیوی دا جنم ہویا۔

موت

1968 – اک نسل پرست گورے نے کالیاں دے آگوُ مارٹن لوتھر کنگ ، جونیئر دا قتل کر دتا۔

1979 – پاکستان دے سابقہ وزیراعظم ذوالفقار علی بھٹو نوں اپنے اک مخالف دے قتل دی سازش رچن دے الزام وچ فانسی دتی گئی۔

→ پچھلا دن – اگلا دن ←
اپریل دے چُنویں واقعات – ہور دن...'

اج دیاں مورتاں

قازان دیاں مسیتاں

قل شریف مسیت	نور اللہ مسیت	سلطان مسیت

کیہ تسیں لکھنا چاہندے او؟

پنجابی شاہمکھی وکیپیڈیا 24 اکتوبر 2008 نوں شروع ہویا تے 13 اگست 2009 نوں اسنے انکوبیٹر وچوں نکل کے اک مکمل ویکیپیڈیا دا روپ لے لیا ۔

پنجابی ویکیپیڈیا اتےاس ویلے47,690 لیکھ موجود نیں، جے تسیں وی کسےموضوع اتے لیکھ لکھنا چاہندے او تاں پہلے اس صفحۂ تلاش اتے جا کر عنوان لکھو تے تلاش کرن دی کوشش کرو، ممکن اے تواڈا مطلوبہ لیکھ پہلے توں موجود ہوۓ۔ جے لیکھ موجود نہ ہوۓ تاں تھلویں خانے چ سرنامہ لکھو تے نواں لیکھ تحریر کرو ۔

ویکیپیڈیا چ لبھو

	مڈھلی سائنس فلكیات · بیالوجی · زمین دی سائنس · جیومیٹری · سٹیٹ · جیون پڑھت · فزکس · ریاضی · کیمسٹری · جغرافیہ
	جانکاری سائنس کمیونیکیشن · اکنامکس · دوائی · کمپیوٹر· قنون· ٹیکنالوجی · وائی بیجی · انجینرنگ
	ادب ساہت · آثار قدیمہ · تريخ · اسلام دی تریخ· مذاہب تے عقیدے· نفسیات · بولیاں · سماج · فلاسفی
	سوہنے کم معماری · ناچ· کھیڈ· پینٹنگ · ساہت · موسیقی · فلم